Autor: Bolesław Prus
Długość nagrania: 4 godz. 8 min
Wydawca: MTJ
ISSN: 5906409190524

Nasze życie toczy się coraz szybciej. Niezliczone obowiązki i mnogość zajęć sprawiają, że na sięgnięcie po książkę zazwyczaj nie starcza nam czasu. Wychodząc temu naprzeciw oddajemy w Państwa ręce nową serię wydawniczą - “Klub czytanej książki”, w ramach której przygotowaliśmy najważniejsze dzieła polskiej literatury w wersji dźwiękowej.

Audiobooki - od dawna bardzo popularne na zachodzie Europy i w Stanach Zjednoczonych zdobywają coraz większe grono zwolenników również w Polsce. Rozwój nowoczesnych technologii stwarza dziś możliwość posiadania przy sobie całej biblioteki a my dzięki temu możemy zapoznać się z lekturą w dowolnej chwili - w samochodzie, w domu, w drodze do szkoły lub pracy. Wystarczy dowolny odtwarzacz czytający pliki mp3 albowiem głównie w tym formacie wydawane będą kolejne pozycje z serii “Klubu czytanej książki”.

Życzymy miłego słuchania!

Czyta Włodzimierz Chomiak.

(Bolesław Prus, Opowiadania)

Zobacz:

Więcej szczegółów
Okładka
Bolesław Prus
Gwarancja satysfakcji

Przede wszystkim chodzi o pewną niekonsekwencję. Otóż według materiału obowiązującego w szkole średniej Lalka Bolesława Prusa to przykład prozy polskiego pozytywizmu, która jest "realistyczna do bólu". Tymczasem tytuł wypracowania numer 2 brzmi: Sen jako sposób prezentowania postaci literackiej. Otóż cała tradycja oniryczna popularna niezwykle w czasach romantyzmu ni jak nie pasuje do realizmu pozytywistycznego!

Mało tego, fragment przykładowego rozwiązania, zamieszczony na stronie Centralnej Komisji Egzaminacyjnej zawiera zdanie: "Nachodzą ją czarne myśli, czarne jak zapadający za oknem zmierzch", które sugeruje nawiązanie do sentymentalnej relacji nastroju bohatera i otaczającej przyrody. Znów zabieg zupełnie niezgodny z konwencją realizmu.

Trzecim tropem, na który może wpaść zdolny uczeń jest psychoanalityczna wykładnia snu. Czy psychoanaliza jest realistyczna? Być może, jeśli spojrzeć na nią jak na interpretacją sprowadzającą nierealne sny na racjonalne pragnienia. Problem w tym, że Lalka publikowana była w latach 1887-1889, tymczasem Objaśnienie marzeń sennych Freuda to rok 1899. Mógł Prus ubiec genialnego doktora o dziesięć lat, ale byłoby to odkrycie nielada.

Wnioski z tego nasuwają mi się dwa, albo

1. okłamuje się uczniów mówiąc im, że Lalka to powieść realistyczna,

albo

2. promuje się uczniów słabych, którzy nie mają pojęcia o tym, w jaką konwencję powinno wpisywać się Lalkę, przez co wolni są od "interpretacyjnych uprzedzeń".

Oba rozwiązania są niepokojące.

To nie jedyny przykład niekonsekwencji w arkuszu maturalnym. Podobne pułapki czyhają w pierwszym temacie. Wiem, że Oda do młodości Mickiewicza to utwór bardzo dogłębnie omawiany w szkole. Chciałoby się go nazwać manifestem romantyków, i z pewnością nim jest, ale... tylko w treści! Otóż forma Ody do młodości jest nadal klasycystyczna. Może to "czepianie się", jednak uważam, że taki dobór tekstu jest w pewnej mierze dezorientujący.

Przy okazji tematu pierwszego, zerknijmy raz jeszcze do propozycji odpowiedzi CKE. Znajdujemy tam następujące zdanie: "Tej determinacji i wiary w skuteczność podejmowanych działań brak młodym z końca wieku, w których imieniu wypowiada się Tetmajer (nie mamy odwagi i mocy)." (podkr. moje). Otóż to błąd. Tetmajer nie wypowiada słów "nie mamy odwagi i mocy". Osobą mówiącą w wierszu jest podmiot liryczny, którego nie należy utożsamiać z autorem empirycznym! Od czasu śmierci autora ogłoszonej przez Rolanda Bathesa takie stwierdzenie jest w ogóle bez sensu.

Wydaje mi się, że to właśnie niekonsekwencja pomiędzy tym, czego uczeń dowiaduje się na lekcjach, a tym, co wymaga od niego egzamin naturalny, oraz silne uproszczenia będące w zasadzie błędami merytorycznymi są najpoważniejszymi zarzutami, jakie można postawić przed tegoroczną maturą.

Kończąc te wywody, chciałem oznajmić, że maturę z polskiego (jeszcze wtedy "starą") zdałem kilka lat temu na ocenę celującą. I nie miałem wtedy pojęcia, czym jest neosemantyzacja...